Που αναφέρεται η αγγειοπάθεια καπνιστών;
Η αγγειοπάθεια καπνιστών αναφέρεται στο σύνολο των αγγειακών βλαβών που προκαλούνται από τη μακροχρόνια έκθεση στα συστατικά του καπνού του τσιγάρου.
Η νικοτίνη, το μονοξείδιο του άνθρακα και τα εκατοντάδες τοξικά συστατικά που εισπνέει ο καπνιστής δρουν σε πολλαπλά επίπεδα κατά του αγγειακού ενδοθηλίου: προκαλούν αγγειόσπασμο, ενισχύουν την αθηρωματική διαδικασία, αυξάνουν τη θρομβοφιλία και επιβαρύνουν τη μικροκυκλοφορία.
Η νόσος Buerger (θρομβοαγγειίτιδα εξ αποφράξεων) αποτελεί την πιο χαρακτηριστική μορφή αγγειοπάθειας καπνιστών: πρόκειται για φλεγμονώδη θρόμβωση μικρών και μεσαίων αγγείων άκρων, που προσβάλλει κυρίως νέους καπνιστές.
Εκδηλώνεται με διαλείπουσα χωλότητα, ισχαιμικά δακτυλικά έλκη και σε προχωρημένες περιπτώσεις γάγγραινα. Οι ασθενείς περιγράφουν έντονο πόνο, ψυχρά άκρα και αίσθηση μουδιάσματος συμπτώματα που επιδεινώνονται δραστικά με τη συνέχιση του καπνίσματος.
Χαρακτηριστικά αγγειοπάθειας καπνιστών
Το διακριτό χαρακτηριστικό της αγγειοπάθειας καπνιστών είναι η άμεση και αναστρέψιμη τουλάχιστον εν μέρει συσχέτισή της με τη συνέχιση ή τη διακοπή του καπνίσματος.
Σε αντίθεση με την αθηροσκληρωτική αγγειοπάθεια, η νόσος Buerger μπορεί να σταθεροποιηθεί και σε αρκετές περιπτώσεις να υποχωρήσει με πλήρη διακοπή του καπνίσματος. Ωστόσο, οι ιστικές βλάβες που έχουν ήδη συμβεί απαιτούν αποτελεσματική θεραπεία.
Σε επίπεδο μικροκυκλοφορίας, η χρόνια έκθεση στο μονοξείδιο του άνθρακα αποτελεί ιδιαίτερα επιβαρυντικό παράγοντα: το CO δεσμεύει την αιμοσφαιρίνη με πολύ μεγαλύτερη συγγένεια από το οξυγόνο, μειώνοντας ουσιαστικά τη μεταφορική ικανότητα του αίματος. Ο καπνιστής βιώνει χρόνια συστηματική υποξία ακόμα και σε φαινομενικά καλή κλινική κατάσταση.
Επιστημονική Βιλιογραφία για τη χρήση υπερβαρικού οξυγόνου
Η επιστημονική βιβλιογραφία για τη χρήση υπερβαρικού οξυγόνου στην αγγειοπάθεια καπνιστών εστιάζει κυρίως στη νόσο Buerger και στις ισχαιμικές επιπλοκές της.
Μελέτες έχουν καταγράψει βελτίωση της διαδερμικής οξυγόνωσης (TcPO2), μείωση του ισχαιμικού πόνου και επούλωση δακτυλικών ελκών σε ασθενείς που έλαβαν υπερβαρικό οξυγόνο παράλληλα με τη συμβατική αντιμετώπιση και τη διακοπή καπνίσματος.
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η ικανότητα του υπερβαρικού οξυγόνου να ανατάξει τη δέσμευση μονοξειδίου του άνθρακα από την αιμοσφαιρίνη: σε υπερβαρικές συνθήκες, η αποδέσμευση CO επιταχύνεται δραστικά, αποκαθιστώντας τη φυσιολογική μεταφορά οξυγόνου από το αίμα.
Ρόλος Θεραπείας σε Θάλαμο Υπερβαρικού Οξυγόνου
Στην αγγειοπάθεια καπνιστών, η θεραπεία σε θάλαμο υπερβαρικού οξυγόνου λειτουργεί πάντα συμπληρωματικά η διακοπή καπνίσματος παραμένει η θεμελιώδης και αναντικατάστατη παρέμβαση. Χωρίς αυτή, η αποτελεσματικότητα κάθε θεραπείας περιορίζεται σημαντικά.
Με δεδομένη τη διακοπή καπνίσματος, το υπερβαρικό οξυγόνο προσφέρει πολύτιμη βιολογική υποστήριξη: αντισταθμίζει την τοπική υποξία στα ισχαιμικά άκρα, ενισχύει τη νεοαγγειογένεση για αποκατάσταση της μικροκυκλοφορίας, ασκεί αντιφλεγμονώδη δράση στα πάσχοντα αγγεία και υποστηρίζει την επούλωση ισχαιμικών ελκών. Σε ασθενείς με νόσο Buerger που βρίσκονται σε κίνδυνο ακρωτηριασμού, ο συνδυασμός διακοπής καπνίσματος και υπερβαρικού οξυγόνου μπορεί να αποτελέσει καθοριστική παρέμβαση για τη σωτηρία του άκρου. Ο κύκλος θεραπείας κυμαίνεται μεταξύ 20 και 40 συνεδριών.