Τι είναι η ιστική ίνωση;
Η ιστική ίνωση ως μετακτινική επιπλοκή αναφέρεται στην παθολογική εναπόθεση κολλαγόνου και συνδετικού ιστού στους ακτινοβληθέντες ιστούς, που οδηγεί σε προοδευτική σκλήρυνση, απώλεια ελαστικότητας και λειτουργική έκπτωση.
Αποτελεί τη χρόνια τελική κατάληξη μιας ακτινικής βλάβης που δεν αντιμετωπίστηκε έγκαιρα ή που εκ φύσεως εξελίσσεται προς ινωτική αναδιαμόρφωση.
Μπορεί να αφορά οποιοδήποτε ακτινοβληθέντα ιστό: δέρμα και υποδόριο ιστό, μύες και περιτονία, πνευμονικό παρέγχυμα σε θωρακικές ακτινοβολίες, βλεννογόνους γαστρεντερικού και ουρογεννητικού συστήματος.
Ο ασθενής βιώνει σκλήρυνση και δυσκαμψία των ιστών, μειωμένο εύρος κίνησης, χρόνιο πόνο και αίσθηση «σφιξίματος» στην ακτινοβληθείσα περιοχή.
Χαρακτηριστικά
Η ινωτική αναδιαμόρφωση ενός ακτινοβληθέντος ιστού είναι αποτέλεσμα μιας χρόνιας, σιωπηλής φλεγμονώδους διεργασίας: η ακτινοβολία ενεργοποιεί μόνιμα ινοβλάστες και μακροφάγα που συνεχίζουν να παράγουν κολλαγόνο και TGF-β1 για χρόνια μετά τη θεραπεία.
Το κολλαγόνο που εναποτίθεται δεν είναι φυσιολογικό είναι πυκνό, άκαμπτο και άτακτα οργανωμένο, παρόμοιο με ουλώδη ιστό.
Αυτή η ινωτική μάζα «στραγγαλίζει» τα αγγεία που τρέφουν τον ιστό, επιδεινώνοντας την υποξία και δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο: υποξία επιτείνει ίνωση, ίνωση επιδεινώνει υποξία.
Επιπλέον, η σκλήρυνση μπορεί να συμπιέσει νεύρα στην περιοχή προκαλώντας νευροπαθητικό πόνο ή να δημιουργήσει συμφύσεις με γειτονικά όργανα, με σοβαρές λειτουργικές συνέπειες.
Έρευνα για τη χρήση υπερβαρικού οξυγόνου στην ιστική ίνωση
Η έρευνα για τη δράση του υπερβαρικού οξυγόνου στην ιστική ίνωση εστιάζεται στους μοριακούς μηχανισμούς που ρυθμίζουν την ινωτική διεργασία. Μελέτες έχουν δείξει ότι η αυξημένη οξυγόνωση αναστέλλει τη δράση του TGF-β1 του κεντρικού ρυθμιστή της ίνωσης και μειώνει την παραγωγή ατελούς κολλαγόνου από τους χρόνια ενεργοποιημένους ινοβλάστες.
Παράλληλα, η επαγόμενη νεοαγγειογένεση βελτιώνει την οξυγόνωση του ινωτικού ιστού, δίνοντας εκ νέου στα κύτταρα τη μεταβολική δυνατότητα να λειτουργήσουν φυσιολογικά. Τα κλινικά αποτελέσματα που έχουν καταγραφεί βελτίωση ελαστικότητας ιστών, μείωση δυσκαμψίας και πόνου αντικατοπτρίζουν άμεσα αυτές τις βιολογικές αλλαγές.
Διαδικασία Θεραπείας σε Θάλαμο Υπερβαρικού Οξυγόνου
Στην ιστική ίνωση, η θεραπεία σε θάλαμο υπερβαρικού οξυγόνου εντάσσεται ως συμπληρωματική παρέμβαση που αντιμετωπίζει ταυτόχρονα την υποξία, τη φλεγμονή και την ινωτική δραστηριότητα τρεις αλληλένδετους μηχανισμούς που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά με μεμονωμένες φαρμακευτικές ή φυσιοθεραπευτικές παρεμβάσεις.
Η αποκατάσταση της οξυγόνωσης επιτρέπει στους ινοβλάστες να εξέλθουν από τη χρόνια παθολογική ενεργοποίηση, μειώνοντας την παραγωγή νέου ατελούς κολλαγόνου.
Η νεοαγγειογένεση βελτιώνει τη θρέψη του ινωτικού ιστού και ανοίγει τον δρόμο για σταδιακή αναδιαμόρφωση δεν αναιρεί την ήδη εναποτεθειμένη ίνωση, αλλά σταματά την εξέλιξη και βελτιώνει τη λειτουργικότητα. Ο κύκλος θεραπείας κυμαίνεται μεταξύ 30 και 40 συνεδριών, με εξατομικευμένη αξιολόγηση σε συνεργασία με τον ογκολόγο και τον φυσίατρο